Sayfa: [1]   Aşağı git
  Yazdır  
Gönderen Konu: Plato nedir?  (Okunma Sayısı 6049 defa)
0 Üye ve 1 Ziyaretçi konuyu incelemekte.
ugur19
Moderator
*****

Performans: 991
Çevrimdışı Çevrimdışı

Cinsiyet: Bay
Mesaj Sayısı: 3596


« : 19 Ocak 2013, 21:51:39 »


Arkadaşlar sizlere kısa ve net bir soru:Plato nedir?
Kayıtlı

BİLİMLERİN KRALİÇESİ COĞRAFYA...
memed
Deneyimli Üye
****

Performans: 1
Çevrimdışı Çevrimdışı

Cinsiyet: Bay
Mesaj Sayısı: 155



« Yanıtla #1 : 20 Ocak 2013, 06:51:24 »

Plato plate kelimesiyle aynı anlamda olup düzlük düz yer anlamına gelir. özellikle coğrafya da ve paleocoğrafya daki anlamına bakacak olursak suyun üstünde kalan yer kara parçası anlamına gelir. burdan platonun tanımı da kara parçalarındaki düzlüklerdir diyebiliriz. kavramının çıkış yeri olan mora yarım adasının olduğu yunanistanda dik kıyılardan oluşan arazilerin oluşturmuş olduğu düzlükler için kullanılmıştır. buradan latince ve türkçe kullanıma geçen bu kavramın anlamı yüksekte kalmış düzlük demektir. bunun aslında çok fazla etrafının akarsularla parçalanmış olması gibi bir şartı yoktur. bizim türkçe de kullandığımız yaylalar benzer özelliktedir. tabiki obalar konakladığı yerler olarak düşünülmelidir. benzer kavramlar olarak türetilmiş olan platon, plates kavramları vardır.  
Kayıtlı
ugur19
Moderator
*****

Performans: 991
Çevrimdışı Çevrimdışı

Cinsiyet: Bay
Mesaj Sayısı: 3596


« Yanıtla #2 : 20 Ocak 2013, 17:44:17 »

Bu soruyu neden sorduğumu kısaca anlatmak istiyorum.

Plato kavramı tanımlanırken akarsular tarafından derince parçalanmış olan,yükseklerdeki düzlüklerdir ifadesi kullanılmaktadır.Bana göre bu ifadede bazı sıkıntılar bulunmakta.

1. Her platoda akarsular tarafından derin parçalanma eylemi olmaz.
2. Yüksekteki düzlüklerdir dersek o zaman şu sorulur?Nereye göre yüksekte?Yükseklik kavramının bir sınırı var mıdır?

Platolarda bir itirazım ise platolarda yapılan sınıflamadır.Platoların lav platosu,karstik plato şeklinde sınıflandırılması da yanlıştır.Plato oluşumu tektonik,epirojenik bir hareket sonrası oluşmakta.O halde Erzurum Kars Platosnu oluşturan nasıl lavlar oluyor.Lavlar burada olsa olsa örtüdür.Yine Teke ve Taşeli platolarında da olsa olsa plato üzerinde karstik oluşumdan söz edilebilir.Nasıl ki volkanik ova kavramı yoksa ovanın volkanik malzemeyle doldurulması varsa platolarda da böyle bir sınıflama bana yanlış gelmekte.
Kayıtlı

BİLİMLERİN KRALİÇESİ COĞRAFYA...
kor_tv
VIP Üye
******

Performans: 108
Çevrimdışı Çevrimdışı

Cinsiyet: Bay
Mesaj Sayısı: 864


Koray KOR


Site
« Yanıtla #3 : 20 Ocak 2013, 19:09:46 »

Hocam, Sami ÖNGÖR'ün Coğrafya Terimleri Sözlüğünün ilk baskısında "plato" kavramı iki genel başlıkta toplanmış:

"Genellikle yüksek, düz ve az çok parçalanmış yüzeylere verilen isim (Ovadan farkı için bknz. Ova). Derin vadilerle çevrilidir. Başlıca iki tür plato vardır: Yapısal Platolar (Bu platoların yüzeyleri sert bir tabakanın tavanıdır.) Aşınma Platoları (Kıvrımlı bir yüzeyin aşınma ile yontulup düzelmesi sonucunda meydana gelmiştir.)"

Anlaşılan Sami hocamız plato konusunda sınıflandırma yaparken bir genelleme yapmaya, konuyu asgari düzeye çekmeye özen göstermiş. Sizin bahsettiğiniz sınıflandırmayı ise Cemalettin ŞAHİN hocamız cesurca ortaya koymaya çalışmış (Yayla kavramıyla farklarına da vurgu yaparak.) :  

Tabaka Düzlüğü Platoları- Aşınım Platoları - Lav Platoları - Karstik Platolar (Türkiye Fiziki Coğrafyası) - (2002)

Sınıflandırma yaparken jeolojik ve jeomorfolojik özelliklerin ön planda tutulmaya çalışıldığını bu listeden anlıyoruz. Geçenlerde Sırrı ERİNÇ hocamızın Jeomorfoloji kitabını kurcalarken "Lav Platoları" kavramını özellikle kullandığını da görmüştüm. Reşat İZBIRAK hocamızın sözlüğünde de sadece tanımlama yapılmaya çalışılmış (Fransızca masa anlamına geliyor.), bir sınıflandırmadan kaçınılmış.  Çok ilginç bir tespiti de İbrahim ATALAY hocamızın Genel Fiziki Coğrafya kitabında yapıyoruz: Hocamız neredeyse hiçbir sayfada plato kavramına yer vermemiş, açıklama yapmamış. Acaba gözümden mi kaçıyor diye tekrar tekrar baktım (Sizde bir bakarsanız iyi olur hataya düşmeyelim.), monoklinal yapı üzerindeki yüzey şekillerinden mesalara kadar (bu kavramı syf 260'da vermiş ama yanına plato kavramını eklemeden geçmiş.) birçok konuda açıklamaya giden yazar sanki bir tartışmadan kaçar gibi bir algıya neden oluyor. Sizin de açıkladığınız gibi plato kavramının sınıflandırma konusunda çok tartışmalı bir mesele olduğu böylece anlaşılıyor. Menşey konusuna eğilenler birincil, ikincil ve varsa üçüncül faktörleri özellikle vurgulamalılar ki plato konusunda yapılan birçok makalede buna dikkat eden araştırmacılar da var (Çok şükür).

Bu önemli soruyu sorduğunuz için teşekkür ediyorum hocam...
Kayıtlı

İlim ilim bilmektir, ilim kendin bilmektir, sen kendin bilmez isen, ya nice okumaktır. (Yunus Emre)
BORA BORA
VIP Üye
******

Performans: 19
Çevrimdışı Çevrimdışı

Cinsiyet: Bay
Mesaj Sayısı: 891



« Yanıtla #4 : 20 Ocak 2013, 19:18:18 »

Üniversitede ilk dersimizde prof.C.ŞAHİN'in  ilk sorusuydu:plato ne değildir? Bu konu hakkında bir saat boyunca konuşmuştu.
Kayıtlı

KFL
ugur19
Moderator
*****

Performans: 991
Çevrimdışı Çevrimdışı

Cinsiyet: Bay
Mesaj Sayısı: 3596


« Yanıtla #5 : 20 Ocak 2013, 19:47:25 »

Hocam, Sami ÖNGÖR'ün Coğrafya Terimleri Sözlüğünün ilk baskısında "plato" kavramı iki genel başlıkta toplanmış:

"Genellikle yüksek, düz ve az çok parçalanmış yüzeylere verilen isim (Ovadan farkı için bknz. Ova). Derin vadilerle çevrilidir. Başlıca iki tür plato vardır: Yapısal Platolar (Bu platoların yüzeyleri sert bir tabakanın tavanıdır.) Aşınma Platoları (Kıvrımlı bir yüzeyin aşınma ile yontulup düzelmesi sonucunda meydana gelmiştir.)"

Anlaşılan Sami hocamız plato konusunda sınıflandırma yaparken bir genelleme yapmaya, konuyu asgari düzeye çekmeye özen göstermiş. Sizin bahsettiğiniz sınıflandırmayı ise Cemalettin ŞAHİN hocamız cesurca ortaya koymaya çalışmış (Yayla kavramıyla farklarına da vurgu yaparak.) : 

Tabaka Düzlüğü Platoları- Aşınım Platoları - Lav Platoları - Karstik Platolar (Türkiye Fiziki Coğrafyası) - (2002)

Sınıflandırma yaparken jeolojik ve jeomorfolojik özelliklerin ön planda tutulmaya çalışıldığını bu listeden anlıyoruz. Geçenlerde Sırrı ERİNÇ hocamızın Jeomorfoloji kitabını kurcalarken "Lav Platoları" kavramını özellikle kullandığını da görmüştüm. Reşat İZBIRAK hocamızın sözlüğünde de sadece tanımlama yapılmaya çalışılmış (Fransızca masa anlamına geliyor.), bir sınıflandırmadan kaçınılmış.  Çok ilginç bir tespiti de İbrahim ATALAY hocamızın Genel Fiziki Coğrafya kitabında yapıyoruz: Hocamız neredeyse hiçbir sayfada plato kavramına yer vermemiş, açıklama yapmamış. Acaba gözümden mi kaçıyor diye tekrar tekrar baktım (Sizde bir bakarsanız iyi olur hataya düşmeyelim.), monoklinal yapı üzerindeki yüzey şekillerinden mesalara kadar (bu kavramı syf 260'da vermiş ama yanına plato kavramını eklemeden geçmiş.) birçok konuda açıklamaya giden yazar sanki bir tartışmadan kaçar gibi bir algıya neden oluyor. Sizin de açıkladığınız gibi plato kavramının sınıflandırma konusunda çok tartışmalı bir mesele olduğu böylece anlaşılıyor. Menşey konusuna eğilenler birincil, ikincil ve varsa üçüncül faktörleri özellikle vurgulamalılar ki plato konusunda yapılan birçok makalede buna dikkat eden araştırmacılar da var (Çok şükür).

Bu önemli soruyu sorduğunuz için teşekkür ediyorum hocam...

Açıkçası hocam bu konu üzerinden güzel bir makale çıkar:)
Kayıtlı

BİLİMLERİN KRALİÇESİ COĞRAFYA...
Kıraç
VIP Üye
******

Performans: 479
Çevrimdışı Çevrimdışı

Cinsiyet: Bay
Mesaj Sayısı: 1014


« Yanıtla #6 : 20 Ocak 2013, 21:50:49 »

Uğur hocam merhabalar ,  değerli arkadaşlar plato ile ilgili yorumlar yapmışlar. Bende birkaç şey söylemek istiyorum..
Kendim derslerde platonun tanımını şu şekilde yapiyorum; Plato akarsular, ve yağış suları tarafından derince aşındırılan geniş alanlı düzlüklerdir. Yani emles bir topoğrafyadır. Emlesten kasıtım fazla yarılmamış veya  parçalanmamış hafif dalgalı yada geniş düzlüklerdir.
Uğur hocam senin işaret ettiğin yükselti kavramını ben pek belirtmiyorum bu söz konusu dalgalı, fazla parçalanmayan düzlükler deniz seviyesine yakında olabilir  sıra dağların geniş ve düz olan üst kısımlarıda olabilir o yuzden bir yükseklik kıstası kullanmiyorum. Ayrıca deniz seviyesinde çok geniş aşınımş diğer bir ifadeyle yaşlı(eski) geniş alanlı aşınım düzlüklerine de peneplen diyoruz.
Yine Plato ve yayla aynı anlamı içermez farklı kavramlardır. Plato fizki coğrafya terimidir, yayla ise beşeri bir kavramdır.  geniş bir platoda bir sürü yayla olabilir yaylalar platoların birer parçasıdır. ve daha çok beşeri ve ekonomik faaliyetlerin yapılabildiği alanlardır..
Herkese iyi çalışmalar..
Kayıtlı

MUSTAFA KEMAL ATATÜRK TÜRKİYE'NİN GEÇMİŞİ DEĞİL, GELECEĞİDİR....
geomaster
Uzman Üye
*****

Performans: 69
Çevrimdışı Çevrimdışı

Cinsiyet: Bay
Mesaj Sayısı: 416



Site
« Yanıtla #7 : 21 Ocak 2013, 10:23:56 »

MEB 9.sınıf ders kitabında İzohipsler konusunda ifade edilen plato örneği, plato çeşitlerinden sadece biri. Orada ifade edilen lav düzlüğünün en iyi örneği Venezuella'daki Kayıp Dünya (the lost world venezuella diye googleda aratın) dev bir granit masa gibi ve örneği çok az. Türkiye insanının çok büyük bir bölümü mutlaka bir plato üzerinde veya eteklerinde yaşıyorken neden işi zora koşarlar ve neden öğrenci-ders kitabı-biz üçgeninde sıkışırız anlam veremiyorum. Üstelik haftalık 2 ders saatinde bu konuya ayıracak çok az vaktimiz varken.
Kayıtlı

Fahrettin ASPİRİN
memed
Deneyimli Üye
****

Performans: 1
Çevrimdışı Çevrimdışı

Cinsiyet: Bay
Mesaj Sayısı: 155



« Yanıtla #8 : 24 Ocak 2013, 08:38:40 »

Plato plate kelimesiyle aynı anlamda olup düzlük düz yer anlamına gelir. özellikle coğrafya da ve paleocoğrafya daki anlamına bakacak olursak suyun üstünde kalan yer kara parçası anlamına gelir. burdan platonun tanımı da kara parçalarındaki düzlüklerdir diyebiliriz. kavramının çıkış yeri olan mora yarım adasının olduğu yunanistanda dik kıyılardan oluşan arazilerin oluşturmuş olduğu düzlükler için kullanılmıştır. buradan latince ve türkçe kullanıma geçen bu kavramın anlamı yüksekte kalmış düzlük demektir. bunun aslında çok fazla etrafının akarsularla parçalanmış olması gibi bir şartı yoktur. bizim türkçe de kullandığımız yaylalar benzer özelliktedir. tabiki obalar konakladığı yerler olarak düşünülmelidir. benzer kavramlar olarak türetilmiş olan platon, plates kavramları vardır.  
yukardaki tanımı ben yaptım. saçma olduğunu biliyorum. fazla kurcalandığı zaman anlaşılmaktan çok kavram karmaşasına neden olur. tüm tanımlar birbirine yakın olsada ben plainle karıştırmaya başladım platouy özellikle abisal planlerle.onun için çok da kurcalamamak lazım gibi. bunun dışında birşey anlatıldığı zaman öğrencinin zihninde bir algı oluşturuyor mu gözünde canlandırabiliyor mu orası önemli. fazlası da fiziki yl dr yapanların ya da meraklılarının işidir.
Kayıtlı
Sayfa: [1]   Yukarı git
  Yazdır  
 
Gitmek istediğiniz yer:  

Image and video hosting by TinyPic

Image and video hosting by TinyPic